Görmediğimiz şeyler bizi nasıl etkiler?

alt

Bir yere girersiniz ve bir şey hissedersiniz. Her şey normal görünür. İnsanlar konuşuyordur, gülüyordur, gündelik bir akış vardır. Ama yine de bir şey tam yerinde değildir. Ya da tam tersine, hiçbir sebep yokken kendinizi rahat hissedersiniz. Peki bu his nereden gelir? Çünkü insan sadece gördükleriyle değil, fark etmeden aldığı sayısız uyaranla yaşar. İnsanlar, cümleler, mimikler, ortamlar…

Görmek, sadece gözle ilgili değildir. Aynı zamanda dikkatle, deneyimle ve bazen de bilinçdışıyla ilgilidir. Ama bunların çok küçük bir kısmı gerçekten dikkatimize girer. Geri kalanı ise zihnin arka planında işlenir.

Peki fark etmediğimiz şeyler gerçekten etkisiz midir?

Bir toplantıyı düşünün. Herkes aynı masada, aynı konuyu konuşuyor. Ama odadaki atmosferi belirleyen şey çoğu zaman söylenenler değil, söylenmeyenlerdir. Birinin ses tonu, bir başkasının kısa bir bakışı, birinin söz alırken tereddüt etmesi… Bunlar çoğu zaman açıkça konuşulmaz. Ama hissedilir. Ve o his, toplantının yönünü etkiler.

İş hayatında birçok karar sadece verilerle değil, fark edilmeden oluşan bu “iklimle” şekillenir.

Psikolojide buna “örtük algı” denir. Yani insanın farkında olmadan aldığı, ama davranışlarını etkileyen bilgiler.

Bir başka örnek düşünelim.

Bir çalışan, yöneticisiyle konuşurken teknik olarak hiçbir olumsuz geri bildirim almaz. Ama her konuşmada küçük bir mesafe, kısa kesilen bir cümle, göz teması kurulmayan anlar vardır. Hiçbir şey açıkça söylenmemiştir. Ama çalışan zamanla şunu hissetmeye başlar: “Ben yeterince iyi değilim.” Bu his, gerçek bir cümleden değil; fark edilmeden biriken küçük sinyallerden doğar.

Bir ekip düşünün. Yönetici her şeyi mükemmel anlatmıyor olabilir. Ama dinlerken gerçekten dinliyor. İnsanların sözünü kesmiyor. Küçük katkıları fark edip görünür kılıyor. Bunlar büyük davranışlar değildir. Çoğu zaman fark edilmez bile. Ekipte şöyle bir duygu oluşur: “Burada değerliyim.” Ve bu duygu, performanstan bağlılığa kadar birçok şeyi etkiler.

Görmediğimiz şeyler, çoğu zaman tam da bu yüzden güçlüdür.

Çünkü onları filtrelemez, sorgulamaz, olduğu gibi içeri alırız. Ve çoğu zaman açıkça söylenenlerden çok, hissettiğimiz şeylerle hareket ederiz.

Bu noktada kendimize şu soruyu sormak gerekir:

• Hayatımda beni etkileyen ama fark etmediğim neler var?

• Bir ortamda neden kendimi rahat hissediyorum?

• Ya da neden açıklayamadığım bir şekilde geriliyorum?

• Bir insanla konuşurken neden yakın hissediyorum, bir başkasıyla mesafeli?

• Yukarda bahsettiğim durumlar bende neye ya da nereye temas ediyor? Veya bende neyi besliyor?

Bunların hepsi somut olarak görünmeyen ama hissedilen şeylerle ilgilidir. Bu konuya farklı bir yerden bakmak isteyenler için bir öneri: The Truman Show. Film, bir insanın yaşadığı dünyanın ne kadarının gerçek ne kadarının kurgulanmış olduğunu fark etme sürecini anlatır. Ama asıl güçlü tarafı şudur: İnsan, gördüğünü sandığı şeyin aslında ne kadar sınırlı olduğunu fark ettiğinde, bakışı da değişir.

Görmediğimiz şeyler sadece bizi etkilemez, aynı zamanda sınırlar da çizer. Fark etmeye başladığımız anda, o sınırlar esnemeye başlar. Bu yüzden mesele sadece daha fazla görmek değildir. Fark etmeyi öğrenmektir.

alt

M. Şeref Akkaş

Danışman- Eğitmen- Koç

“Hayatın bana verdiği
en iyi ödül, bilgilerimi ve deneyimlerimi paylaşma şansı!”

PAYLAŞ:

7/24

İLETİŞİM FORMU

 

Bana Yazın...